روزنامه جمهوری اسلامی:

مرحوم رئیسی در زمان تصدی سازمان بازرسی کل کشور معتقد بود طرح مسئله ثروتهای بادآورده مضر است/ فساد سیستماتیک در کشور از زمان احمدی نژاد شروع شد

فساد در کشورمان، آرام، تدریجی و پیوسته گسترش یافته است، به‌گونه‌ای که حساسیت‌ها را پیش از آنکه به واکنش جمعی برسد، فرسوده است.

مرحوم رئیسی در زمان تصدی سازمان بازرسی کل کشور معتقد بود طرح مسئله ثروتهای بادآورده مضر است/ فساد سیستماتیک در کشور از زمان احمدی نژاد شروع شد

روزنامه جمهوری اسلامی نوشت: آنچه امروز با آن روبه‌رو هستیم، حاصل انباشت فرسایش اعتماد عمومی، تضعیف کارآمدی نهادی و کاهش امید اجتماعی است. روندی که نادیده‌ گرفتن آن، نظام را پیش از مواجهه با بحران‌های عیان، از درون تهی می‌کند.

سال‌ها تکرار گفتمان مبارزه با فساد، بدون اصلاح سازوکارها، نه‌تنها به نتیجه نرسیده، بلکه به عادی‌شدن و در مواردی توجیه‌پذیر شدن فساد انجامیده است.

دوران پس از جنگ هشت ساله، زمانی که کشور بیش از هر چیز به کار، سازندگی و بازسازی نیاز داشت، هر از گاه بحث‌هایی درباره مبارزه با فساد و مفاهیمی چون ثروت‌های بادآورده مطرح می‌شد که نه‌تنها دستاورد مشخصی نداشت، بلکه در عمل به کندشدن روند تصمیم‌گیری و کاهش سرعت سازندگی می‌انجامید.

در خاطرات آیت‌الله هاشمی رفسنجانی آمده است که آقای ابراهیم رئیسی، رئیس وقت سازمان بازرسی کل کشور، صراحتاً از بی‌ثمر و بلکه مضر بودن طرح مسئله ثروت‌های بادآورده سخن گفته و تأکید کرده است که تا آن زمان، حتی یک مورد مستند و قابل اتکا در این زمینه در دستگاه تحت مدیریت او شناسایی نشده بود.

از سال 1384، با تغییر ریل سیاست‌ و روی کار آمدن دولت مدعی مبارزه با فساد، نه‌تنها مسئله فساد مهار نشد، بلکه زمینه شکل‌گیری گسترده‌ترین اشکال فساد سازمان‌یافته در تاریخ معاصر کشور فراهم آمد. ساختاری بنا نهاده شد که آثار آن تا امروز ادامه دارد و همچون شجره‌ای خبیثه، هر سال شاخه‌های تازه‌تری از تبعیض و نابرابری تولید کرده است.

اکنون فساد از سطح موارد پراکنده و قابل‌انکار عبور کرده و به پدیده‌ای نزدیک به ساختاری بدل شده است، با این تفاوت مهم که در برابر آن، نوعی سکون و بی‌تصمیمی مشاهده می‌شود، گویی حساسیت‌ها جابه‌جا شده‌اند.

تحریم‌ها در عمل به بستری برای عادی‌شدن فساد تبدیل شده، تا آنجا که به‌تدریج این تصور شکل گرفته است که میان «بقا» و «پذیرش فساد» نوعی نسبت ناگفته برقرار است.

امروز شبکه‌هایی که از تحریم‌ها منتفع می‌شوند، در تولید و بازتولید فساد به رکوردهای بی‌سابقه‌ای دست یافته‌اند و هم‌زمان به مانعی جدی در برابر هرگونه اقدام مؤثر برای رفع تحریم تبدیل شده‌اند.

تحریم‌های ظالمانه، در منطق طراحان خود، صرفاً ابزار فشار خارجی نیستند. کارکرد اصلی آن‌ها تهی‌کردن تدریجی نظام از درون است؛ موریانه‌ای خاموش که ستون‌ها را می‌جود.

با این همه، ما این وضعیت را نعمت نامیدیم، بی‌آنکه به‌درستی بپرسیم این نعمت چرا بیش از همه بر سفره مردم سنگینی می‌کند و چگونه به تشدید تبعیض و نابرابری دامن می‌زند. امروز اقتصاد کشور به‌هم‌ریخته و معیشت مردم، هدف مستقیم این چرخه معیوب قرار گرفته است. تبعیض و نابرابری به اوج خود رسیده و به یک تهدید وجودی برای نظام بدل شده‌اند.

دولت عملاً توان چندانی برای اصلاح ندارد و نهادهای نظارتی یا جرأت نزدیک‌شدن به غول‌های فساد را ندارند یا در پیچ‌وخم‌های بوروکراسی زمین‌گیر می‌شوند. نتیجه، وضعیتی است که می‌توان آن را «حاصل جمع صفر» نامید.

هر طرفی که فسادی را نشان می‌دهد، بلافاصله با پاسخ «تو هم قبلاً فلان بودی» مواجه می‌شود. در بستری که فساد و ناکارآمدی شبکه‌ای شده است، شاید گشایش نهادی دشوار به نظر برسد، اما هر شبکه فاسد، همان‌قدر که آسیب‌زا است، ظرفیت آشکارشدن و اصلاح را نیز در دل خود دارد. اگر اراده بزرگ شکل گیرد، می‌توان از این نقطه ضعف نهادی، به نقطه قوتی برای بازسازی اعتماد، کارآمدی و عدالت دست یافت.

هرچه زمینه فساد گسترده‌تر باشد، نفوذپذیری نیز افزایش می‌یابد. فساد نه تنها بستر نفوذ در ساختارهای سخت‌افزاری قدرت را فراهم می‌کند، بلکه ذهن‌ها و نرم‌افزار تصمیم‌سازی را نیز متاثر می‌سازد.

تعجب نخواهیم کرد اگر روزی روشن شود که برخی نفوذی‌ها، عمداً مسیر را برای مفسدان تسهیل کرده‌اند. شاید ریشه چرخه فساد در کشور، پدیده حامی‌پروری باشد. از سال 1384، این پدیده گسترش یافت و گروه‌های در قدرت تلاش کردند وفاداران خود را وارد بوروکراسی کنند. هزینه این وفاداری‌ها نه از جیب افراد، بلکه از بیت‌المال پرداخت می‌شود و نتیجه آن چیزی جز فرسایش بوروکراسی، شایسته‌گزینی معیوب و اداره ناکارآمد کشور نبوده است.

ناتوانی دولت در مهار فساد، در واقع انعکاسی از ناتوانی آن در اعمال اراده بر نظام بوروکراسی و مواجهه با دولتک‌های قدرتمند موازی است. نمونه روشن آن، شرکت‌هایی است که میلیاردها دلار ارز صادراتی را بازنمی‌گردانند یا دستگاه‌هایی که برای تصمیمات دولت تره خرد نمی‌کنند. در چنین وضعیتی، طبیعی است که حکمرانی در سطح کلان نیز در برابر فساد دچار ضعف شود.

ده سال پیش، دنگ شیائو پینگ، رئیس‌جمهور وقت چین، خطر فساد برای مشروعیت نظام کمونیستی را تشخیص داد و با جدیت با آن برخورد کرد. حدود یک میلیون نفر از جمله افرادی در سطح وزیر به دادگاه فراخوانده شدند و گویا یک وزیر هم به اعدام محکوم شد. همین اواخر، وزیر خارجه پس از چند ماه انتصاب، وقتی اتهام او مسجل شد، فورا برکنار و از صحنه حذف گردید.

در چین، سیستم با هیچ کس در حوزه فساد، امنیت و صلاحیت حرفه‌ای تعارف ندارد. آیا چنین اراده و جدیتی در کشور ما وجود دارد؟ اگر اراده‌ای برای اصلاح وجود دارد، نخستین گام روشن است. اقتصاد کشور باید از سیطره نهادهای غیرمرتبط رها شود و قواعد شفاف، یکسان و پاسخ‌گو بر آن حاکم گردد. تحریم نباید بیش از این بهانه‌ای برای تداوم فساد سازمان‌یافته باشد. هیچ نظامی با فساد پایدار نمی‌ماند و زمان درحال از دست رفتن است. انتخاب سخت میان اصلاح پُرهزینه امروز و فروریختن از درون فرداست. پیش از آنکه دیر شود، باید با شجاعت تصمیم گرفت.

شبکه‌های اجتماعی
دیدگاهتان را بنویسید

نظرات شما - 22
  • شهروند

    کاش مثل مردم چین بت پرست بودیم ولی حکومت آنها را در برخورد با مفسدین داشتیم

    نظرات شما -
    • ناشناس

      الملک یبقی مع الکفر ولایبقی مع الظلم
      جایی که عدل وجود داشته باشد، رحمت و نعمت هم افزوده می‌شود، و برعکس، ظلم مملکت را نابود می‌کند. عدل قدرت و استواری مملکت را تامین می‌کند.

    • ناشناس

      بعدبازناراحت بودیم که چرامثل آمریکاآزادی نداریم ومثل خاورمیانه ای دین نداریم والبته حکومت کمونیست چین که همش اعدام میکنه سرنگون کنیم

    • آرش

      باز حالا خوبه این در به در هست بی کفایتی هاو بی ارزگی و ... بندازین گردنش

    • ناشناس

      در حکومتداری اسلامی ایران رئیس جمهور یک مهره تشریفاتیست و این مطلب را کرارا تئوریسین حکومت اسلامی ایران اقای مصباح یزدی از صدا و سیمای جمهوری اسلامی بیان کردند و مردم حق اظهار نظر در اداره امورات کشور را ندارند و این انتخابات ظاهری فقط جهت اینست که بله ما هم مانند کشور های دیگر همسو با دموکراسی هستیم که البته در باطن دموکراسی ایران با کشور های دیگر فرق میکند .برویدارشیو صدا و سیما را بررسی کنید عین همین دو سطر بیان کردند. اینکه تمام مشکلات مملکت از زمان اقای احمدی نژاد شروع شد دقیقا همینطور است . ایشان هم تابع دستور بودند در دور دوم ریاست ظاهری خواست و اراده کرد از حلقه قدرت فاصله بگیرد دیدید که چه ها که راجع به ایشان نگفتند و در جامعه بعنوان یک فرد بیمار نام اورا در اذهان عمومی جا انداختند بزرگترین اشتباهی که اقای احمدی نژاد کرد اغفال شدن در برابر تعریف و تمجید از او و امضا پروژه یارانه ها بود با امضا این پروژه اقتصاد و معیشت مردم ایران نشانه گرفته شد و تورم و گرانی سراغ مردم ایران امد ماحصل این پروژه این بود ماهی 45 هزار تومان بشما میدهند ولی دولت مخترم 90 هزار تومان از جیب شما برداشت میکند کنترل قیمت توسط اتحادیه های صنفی و مجمع امور صنفی و تعزیرات و سازمان حمایت از مصرف کنندگان نیز برداشته شد .در یک جمله میشود گفت معیشت و خورد و خوراک و زندگی شخصی و همه همه افتاد در دستان گهر بار حلقه قدرت و انها هستند که اراده کردند توده مردم ایران را دور از رفاه زندگی نگهدارند .به ثروتمندان ایران چون اکثرا از حلقه قدرت هستند و خیلی کم خارج از ان حلقه میباشند و تعداد انان نیزکم هستند فعلا کاری ندارند ولی بزودی و در ساعت مقرر سراغ انان نیز میروند ولی چون در مسائل اقتصادی و سیاسی به انها نیاز مبرم است فعلا زیر زره بین و کنترل هستند که از ان خط مشی مشخص شده پا را فراتر نگذارند بهمین جهت است که هر از گاهی میبینیم یک تاجر و ثروتمند ایرانی مخفیانه از ایران فرار کرده و در خارج سکنی گزیده . این ماحصل چرا ها و علت هائی بود که البته با کمی مطالعه همه مردم متوجه میشوند .

  • ناشناس

    انگار توی مملکت فقط اسم اسلام روش باشه همه چیز حل است

  • ایرانی

    هرچه برسر مامردم امده از زمان همین احمدی فشار شروع شد

  • ناشناس

    فکر کردید آقای ریسی با ۸ سال ریاست بر سازمان بازرسی و عدم برخورد قاطع با مفسدان مجرم نیست.
    ریسی در نهایت قربانی همین فساد شد که خودش تربیت کرده بود

  • یک ایرانی دیگر

    بی وجدان قبلآمیگفتی شهیدالان میگی مرحوم برای مشتی دلارروزنامه جمهوری پزشکی

    نظرات شما -
    • ناشناس

      آقا که فرموده بودند در کشور فساد سیستماتیک وجود ندارد !

  • ناشناس

    چون ثروت باد أورده دست رفقا بود ،طرح ثروت باد أورده ،چون مضر است براي رفقا نبايد طرح شود

  • ناشناس

    رانتخواران و کاسبان تحریم آنقدر قدرت دارند که حتی زور شهید رییسی هم به آنها نمی رسید.

  • ناشناس

    وقتی گروهی بیسواد و بی تجربه امور کشور بزرگی چون ایران با موقعیت جغرافیایی خاص را بر عهده میگیرند انتظار آبادی که بعید است باید منتظر شرایط امروز و بعد از امروز میبود.ضجه های مردم از خیلی وقت پیش بلند شده است اما در صدای گلوله خاموش است.

    نظرات شما -
    • madman

      پوتین گفت تحصیل کرده ولی دیوانه اند

  • ملت

    صد رحمت به احمدی نژاد من که میدونم خبرفوری منتشر نمیکنه اما شاید خودش خواند ، درسته رئیس جمهور اختیارات آنچنانی در کشور بلاخص سیاست های خارجی نداره اما مدیریت داخلی را باید بلد باشه دیگه ، احمدی نژاد هرعیبی داشت اقلا مدیر بود مدیریت بلد بود انصاف داشته باشید !

    نظرات شما -
    • ناشناس

      هاهاها...اون زمان میلیارد میلیارد دلار وارد کشور میشد الان چی...الکی مدیر مدیر نکننین با

  • ناشناس

    تف به اون ذاتت .اگه شجاعت داری بگذار که صلاحیتش تایید بشه .ببینم مردم به کی رای میدن.پس خواهشاً تا اون موقع در مورد احمدی نژاد زر مفت نزن.

    نظرات شما -
    • احسان

      دقیقا درست گفتی.
      اینا حی از اسمش هم می ترسند...

  • ناشناس

    خدا ازش نگذره

  • ناشناس

    دزدي قرن هم در دوره احمدي نزاد افتاد ،چرا چون خودش در زماني كه شهردار بود ٣٠٠ميليون گم شد

  • احدیاحقی

    تا زمانی که باندهای تبهکار و قاچاقچیان و کاخ نشین های غربگرا برای سازمان‌های جاسوسی آمریکا و انگلیس و فرانسه عملیات نظامی و تروریستی و اطلاعاتی انجام می دهند در ایران همه نوع فساد هست اصلا خواست غرب از این باندهای مخوف ویران نمودن ایران است

  • ناشناس

    چرا نمی گوید احمدی نژاد دست همه را رو کرد، احمدی نژاد به ما یاد داد که به دولت ها اعتماد نکنیم.