اعتراف رسمی به شکست خوردن قانون جوانی جمعیت؛ از اول هم معلوم بود به نتیجه نمی رسد
دبیر ستاد ملی جمعیت گفت: قانون جوانی جمعیت نتوانسته است تغییر محسوسی در مسئله فرزندآوری ایجاد کند.
چهار سال از تصویب قانون جوانی جمعیت که با هدف حمایت از ازدواج و تشویق فرزندآوری متولد شد، میگذرد، اما نشانههای جمعیتی و روند فرزندآوری نشان میدهد، این قانون به هزاران دلیل از جمله فقدان اعتبارات و بودجههای لازم، به اهداف خود نرسیده و ناکام بوده است.
مرضیه وحید دستجردی، دبیر ستاد ملی جمعیت، روز گذشته اعلام کرده، این قانون نتوانسته است تغییر محسوسی در مسئله فرزندآوری ایجاد کند. البته زمزمههایی مبنی بر اجرایی نبودن این قانون، از همان سال آغازین اجرای این قانون شنیده میشد از جمله گفت وگوها با برخی از نمایندگان مجلس که آنان به صراحت به آینده ناکام این قانون اشاره میکردند.
قانون جوانی چرا آمد؟
شاخصهای جمعیتی از دو دهه اخیر سویههای نگران کنندهای را پررنگ کرد به گونهای که بر همگان عیان شد که سیاستهای جمعیتی کشور در مسیر نادرست قرار دارد. این سیاستها که از اواخر دهه ۶۰ تا دهه ۷۰ گریبان کشور را گرفته بود، در میانه دهه ۸۰ و آغاز دهه ۹۰ نشان داد، ضربه مهلکی بر نرخ رشد جمعیتی وارد کرده است.
آمارها میگوید: نرخ باروری در ایران که در دهه ۶۰ حدود ۶.۸ فرزند برای هر زن بود، امروز به کمتر از ۱.۵ رسیده؛ تعداد ازدواجها نسبت به یک دهه قبل تقریبا ۶۰ درصد کاهش یافته؛ فاصله بین ازدواج و تولد فرزند اول بیش از ۴ سال و فرزند اول تا دوم به حدود ۶ سال رسیده است. آمار تجرد قطعی – یعنی زنانی که تا ۵۰سالگی ازدواج نکردهاند – هم هفت برابر شده است.
نتیجه این آمارها که خیلی زود کشور را در مسیر سالمندی قرار داد، منجر به اتخاذ تدابیری در مقابله با مسئله و بحران جمعیت شد. در واکنش به این شرایط، «قانون حمایت از خانواده و جوانی جمعیت» در سال ۱۴۰۰ با هدف اصلاح مسیر گذشته و ایجاد بسترهای تشویقی برای ازدواج و فرزندآوری در مجلس به تصویب رسید.
این قانون که مجموعهای گسترده از مشوقهای اقتصادی، حمایتی و رفاهی را در بر میگیرد، قرار بود با کاهش موانع پیشِروی جوانان، تقویت نهاد خانواده و افزایش امنیت اقتصادی و اجتماعی زوجهای جوان، روند نزولی جمعیت را متوقف کند و کشور را به سطح مطلوب باروری بازگرداند.
با این حال، با گذشت چند سال از اجرای قانون جوانی جمعیت، ارزیابیها نشان میدهد که این قانون آنگونه که انتظار میرفت، نتوانسته است به اهداف تعیینشده دست یابد.
فقدان اراده و مدیران کارآمد
در بررسی علل ناکامی قانون جوانی جمعیت، دیدگاهها و دلایل متعددی وجود دارد. مهدی فلاح، عضو کمیسیون بهداشت و درمان مجلس مدیران نالایق را علت اصلی ناکامی قوانین جمعیتی میداند و میگوید: اقناعسازی درباره جمعیت باید از مسئولان شروع شود. مردم همواره در همه حوزهها پای کار بودهاند اما این که در برخی مسائل به نتیجه نمیرسیم، ناشی از حضور مدیرانی است که اعتقادی به این مسیر ندارند و صرفاً منافع فردی خود را دنبال میکنند و تفکر فردگرایانه و تصمیمگیریهایی که حول محور منافع شخصی میچرخد، کشور را با بحرانهای متعددی مواجه کرده که یکی از مهمترین آن ها، بحران جمعیت است.
حمایتهایی که نشد
اما کدام مشوقها در این قانون، میتوانست تا حدود زیادی شیب سقوط جمعیتی را کند کند؟ در این زمینه، دبیر ستاد ملی جمعیت روز گذشته در گفت وگو با تسنیم توضیح داده است:
- اختصاص سبد غذایی و بسته بهداشتی رایگان ماهانه برای دهکهای یک تا چهار است که جز در سال ۱۴۰۳ که دوبار این بسته پرداخت شد، در سالهای دیگر تنها یکبار پرداخت انجام شده است.
- بیمه زنان خانهدار روستایی و عشایری است. جمعیتی بالغ بر سه میلیون نفر مشمول این بیمه هستند که باید تحت پوشش قرار میگرفتند، اما بهدلیل کمبود اعتبارات، تعداد بسیار کمتری بیمه شدهاند.
- مرخصی زایمان به ۹ ماه افزایش یافت اما دستمزد پرداختی فقط معادل دوسوم حقوق پرداخت میشود.
- تسهیلات ازدواج و فرزندآوری را بخشی در سال ۱۴۰۳ دریافت کردند، اما تعداد زیادی هم بهدلیل تکمیل سقف تسهیلات، پشت درهای بسته بانکها ماندند.
- در واگذاری زمین برخی مناطق کشور با کمبود بانک زمین مواجهاند و برخی دیگر زمین دارند، اما هزینههای سنگین آمادهسازی زمین مانع اصلی است.
- در بخش واگذاری خودرو میتوان گفت توفیق چندانی حاصل نشده است.
-و…
مردم میخواهند اما…
در شرایطی که شاخصها و نرخ باروری عدد و رقمهای جذابی را نشان نمیدهد، اما نظرسنجیها میگوید، تمایل مردم ایران با داشتن متوسط ۲.۵ فرزند است. این رقم چنانچه در عمل محقق شود، کشور در چند سال آینده از بحران جمعیتی خارج میشود.
«محمود مشفق» جامعهشناس در این باره گفته است: آخرین پیمایشها تمایل جامعه ایران را به ۲.۵ فرزند نشان میدهد، اما واقعیت تنها ۱.۶۵ است و حدود ۰.۸ بین ایده آل و واقعیت فاصله داریم. یک مرد تنها اگر شغل و درآمد مستمر و ثبات اقتصادی داشته باشد، دنبال ازدواج میرود. اما چرا میل به ازدواج کم شده و میانگین سن ازدواج در تهران به ۳۲ سال رسیده؟
بخشی ناشی از تغییر ارزشها و نگرش هاست، اما بخشی به عوامل اقتصادی بر میگردد. ما باید اکوسیستم شامل فضای اقتصادی، اجتماعی، فرهنگی و روانی لازم را ایجاد کنیم تا افراد با احساس امنیت ذهنی تشکیل خانواده دهند و نگران اجاره خانه و شیرخشک فرزندشان نباشند. روندهای کشورهای مختلف دنیا مثل روسیه هم نشان میدهد وقتی رونق اقتصادی بوده، باروری هم بالاتر بوده است.
یکی دیگه از اسب های زین شده ی دولت رئیسی، اسب های زین شده یکی یکی دارند خودشون رو نشون میدن
منظورتان چیه ؟
جمعیت باید بیاد پایین.کره ی زمین نابود شد.بابا دست بردارید.بزارید زمین یه نفسی بکشه.این دنیا جا برای بالاتر از ۳میلیارد نفر نداره.منابع زمین و جنگلها و حیوانات نابود شدن.
وقتی که مزایا و کارانه فرزندآوری رو به جای اینکه بدین به بهورزان و مراقبین سلامت دادید به ستادیها و وزارتخانه معلومه که نتیجه میشه اینی که هست
وقتی یه جون نمیتونه ازدواج کنه توقع دارید بابا بزرگتون بچه دار بشه
جالب، قانونی وضع میکنن که خودشون معترف هستن که قابل اجرا نیست.فرزنداوری یک قانون دو دو تا چهار تا است.فرزنداوری میخوای باید اقتصاد خوب و امنیت داشته باشی.
ماشالله شما به این وعدها تون برای فرزند اوری عمل کردین . دست بردارید بخدا مردم با این گرانی وتورم نمیتوانند از عهده خرج خودشان بر بیان چه برسد به فرزند
روزی فرزند و والدینش با خداست . و روزی رسان فقط خداست
خودتان دارید اعتراف می کنید که این مسئله تابع اقتصاد است.
تا سیاست خارجی ایران که باعث نابودی اقتصاد و محیط زیست و امید به آینده شده درست نشه و ایران نتونه یک رابطه متوازن با غرب و شرق ایجاد کنه و به توسعه برسه جمعیت که خوبه کل ایران به سمت نابودی میره
همش در شکستها مقصر را مدیران دسته دوم و سوم معرفی میکنند، در حالی که مقصر اصلی بی پولی و سیاستهای کلی است که فقر را زیاد و کشور را به این روز رسانده و مدیران هم پیرو سیاستهای کلی هستند
انسان مرغ نیست. جوجه هم حمایت می خواهد چه برسد به انسان که اشرف مخلوقات است . اقتصاد مملکت را قوی کنید. مثل کشورهای اسکاندیناوی....
چرا باید جمعیت زیاد بشه این یه ظلم بزرگ به بشریت هست الان در کشور هوای سالم داریم یا آب فراوان یا مسکن و یا درآمد کافی باشد روزی برسه که جمعیت همون ۳۶ میلیون نفر باشه تا حداقل بقیه بتونن با کیفیت زندگی کنند
بابا طرف میخواد وام ازدواج بگیره باید چند سال بدوی
جمعیت برای چی میخواید؟
من وقتی غذا درست می کنم فقط یک کم برای بچه ام درست می کنم خودم هم نون خالی می خورم
ولی از نظر دولت جز دهک ده هستم، به بدبختی زندگی می کنیم من اگر خودم شرایط مالیم خوب باشه خودم بچه میارم. نیاز نیست شما بگید
تخم مرغ شده دونه 9 تومن .سکه 152 و دلار 137. جمعیت میخوای زیاد کنین ؟مگه مغز خر خوردیم با این وضعیت بد معیشتی
برادرم 32سالش است معلم است تازه استخدام شده
تمایل به ازدواج داره ولی اول می خواد یه پراید بخره بعد ازدواج کنه چون حقوقش قطعا چیزی جز اجاره خونه وکمی هم غذا چیز دیگه ای نمیشه نمی دونیم بچه بیاره احتمالا باید بره گدایی تا خرجش رو بده
جوانان هم تمایل به ازدواج دارن هم بچه آوری ولی شما اقتصاد رو نابود کردین هنوزم دست بردار نیستین